Wat voor soort doop accepteert God?

Jezus heeft het de apostelen verteld: “Ga daarom en maak discipelen van alle volken. Doop hen in de naam van de Vader en van de Zoon en van de Heilige Geest” (Matteüs 28:19). Sinds Gods kerk door de eeuwen heen is versplinterd in vele kerkgenootschappen met hun eigen overtuigingen en tradities, en het bestaan van sektes met historische wortels in het christendom, is dit gebod van Jezus op verschillende manieren geïnterpreteerd. Dit betekent dat alle christelijke kerken geconfronteerd worden met de vraag welke dopen geldig zijn.

Geldigheid van de doop

  • Ten eerste moet de doop plaatsvinden in de naam van de Vader en van de Zoon en van de Heilige Geest. De doop in een andere naam is geen christelijke doop.
  • Ten tweede moet de doop plaatsvinden met water. Een doop zonder water is geen geldige doop.
  • Ten derde wordt de doop door de kerk toegediend. Een ‘doop’ in een toneelstuk is geen echte doop. Een ‘doop’ in een cultus (bijv. Mormonisme) is geen echte doop.
  • Ten vierde, in verband met het laatste punt, moet de doper het gezag hebben om te dopen. In veel kerken berust dit gezag alleen bij de priester of dominee. In andere kerken mogen oudsten of zelfs ieder lid anderen dopen. Dus als je buurman je doopt in zijn badkuip, is het een geldige doop als zijn kerk dat erkent als een geldige manier om iemand te ontvangen in de gemeenschap van de kerk. Als de kerk dat niet erkent, is de doop niet geldig.

Aanvaardbaar in de ogen van God

Nog twee punten worden vaak besproken. Sommige kerken zijn van mening dat alleen de doop door onderdompeling voor God aanvaardbaar is. Het is waar dat de doop door onderdompeling de meest voorkomende manier van dopen was. Maar de bewering dat dopen altijd ‘onderdompelen’ betekent, is niet waar. Het is twijfelachtig in verschillende Bijbelverzen, en duidelijk onjuistr in één passage. Hebreeën 9:12 spreekt over ‘verschillende wassingen’ (‘dopen’ is hier het Griekse woord). Vers 14 noemt als een van deze ‘dopen’: “het besprenkelen van verontreinigde personen met de as van een vaars”.

Wat waarschijnlijk het vroegste christelijke document buiten het Nieuwe Testament is, de Didache, bevestigt de bredere betekenis van de doop door onderdompeling te noemen als de voorkeurswijze van de doop, maar besprenkelen als een toegestane vorm. Tot slot: de wijze van dopen (onderdompelen of gieten of besprenkelen) maakt de doop niet aanvaardbaar of onaanvaardbaar in de ogen van God.

Wie mag er gedoopt worden?

Het laatste en meest controversiële punt is wie er gedoopt mag worden. Sommige protestantse kerken geloven dat de doop voor gelovigen is. Andere protestantse kerken, de rooms-katholieke kerk en de oosters-orthodoxe kerken geloven dat de doop ook voor de kinderen van de gelovigen is. Dit artikel gaat niet over de vraag wie er gelijk heeft, maar over welke dopen voor God aanvaardbaar zijn.

De kerken die baby’s dopen hebben er geen moeite mee om de geldigheid van de doop in baptistische kerken te accepteren. Aan de andere kant accepteren veel baptistengemeenten de geldigheid van de kinderdoop niet. Dit is, geloof ik, een vergissing. De doop van de gelovige en de kinderdoop worden beide verdedigd vanuit de Schrift. Het Nieuwe Testament heeft noch een voorbeeld van een gedoopte zuigeling, noch van een gelovige die geboren is in een christelijk gezin en pas op latere leeftijd gedoopt is. Het verslag van de Vroege Kerk over deze kwestie kan op verschillende manieren worden geïnterpreteerd. De vaststelling dat de kinderdoop niet door God wordt geaccepteerd, leidt tot de conclusie dat gedurende meer dan duizend jaar (ongeveer 400-1525) de echte doop is uitgedoofd en dat het bevel van Christus aan zijn kerk universeel terzijde geschoven is.

Tot slot hecht het Nieuwe Testament veel waarde aan de eenheid van de kerk. Het doorbreken van de eenheid van de kerk door te beweren dat alleen de doop van de gelovige door God wordt geaccepteerd en het opnieuw dopen van mensen die in andere kerken gedoopt zijn, is geen verstandige koers om te volgen. Kerken die geloven dat de doop van een volwassen gelovige de beste weerspiegeling is van wat de Bijbel leert, moeten toch de kinderdoop erkennen als een (in hun ogen) minder ideale vorm van dopen.

Deel artikel